Hikoyani yuboring
burger x
#Jabrlanganlar uchun ko'rsatmalar

O‘zbekistonda xodimlarni ish joyidagi tazyiq va zo‘ravonlikdan himoya qilishda nimalar o‘zgarmoqda

O‘zbekistonda xodimlarni ish joyidagi tazyiq va zo‘ravonlikdan himoya qilishda nimalar o‘zgarmoqda
20 Okt 2026

PhotoO‘zbekistonda xodimlarni ish joyidagi tazyiq va zo‘ravonlikdan himoya qilish bo‘yicha choralarni joriy etish davom etmoqda. ⠀ Avvalroq tegishli profilaktika tizimini...

Photo
O‘zbekistonda xodimlarni ish joyidagi tazyiq va zo‘ravonlikdan himoya qilish bo‘yicha choralarni joriy etish davom etmoqda. ⠀

Avvalroq tegishli profilaktika tizimini yaratishni nazarda tutuvchi Prezidentning PQ-345-sonli qarori haqida yozgan (https://t.me/SukutSaqlama/5358) edik hamda ushbu tizimga oid asosiy savollarni tahlil qilgan edik. Bugun uning davlat organlari va tashkilotlarida ishlash tartibi haqida so‘z yuritamiz. ⠀

Yangi qoidalar nafaqat shikoyat berish tartibi, balki ish joyida tazyiq va zo‘ravonlikning oldini olish choralarini ham tartibga soladi. Xususan, ular ish muhitiga qo‘yiladigan talablarni belgilaydi, rahbarlarning majburiyatlarini ko‘rsatib beradi, xatarlarni baholash, xodimlarni majburiy o‘qitish va yagona axborot portalini yaratishni nazarda tutadi. ⠀ Yangi qoidalar davlat organlari va tashkilotlariga, ustav kapitalida davlat ulushi kamida 50 foizni tashkil etadigan kompaniyalarga, shuningdek, ular bilan bog‘liq bo‘lgan ayrim tashkilotlarga nisbatan tatbiq etiladi. ⠀

Shu bilan birga, «ish muhiti» tushunchasi faqat ofis bilan cheklanmaydi. Qoidalar masofaviy ish, hızmat safarlari, o‘quv mashg‘ulotlari, majlis va konferensiyalar vaqtida, shuningdek, mehnat vazifalarini onlayn tarzda bajarish jarayonida ham amal qiladi. ⠀

Ular ishga borish va qaytish yo‘lini, shu jumladan xizmat yoki birgalikda foydalaniladigan transportdagi qatnovlarni hamda bevosita mehnat faoliyati bilan bog‘liq boshqa vaziyatlarni ham qamrab oladi. ⠀

Nizomga ko‘ra, ish joyidagi tazyiq va zo‘ravonlik deganda jismoniy, ruhiy, jinsiy yoki iqtisodiy zarar yetkazadigan yoki yetkazishi mumkin bo‘lgan harakatlar tushuniladi. Ishda dushmanona, kamsituvchi yoki haqoratli muhitni keltirib chiqaradigan xulq-atvor ham shular jumlasidandir. ⠀

Hujjatda bunday qoidabuzarliklar sirasiga shilqimlik, jinsiy va jismoniy zo‘ravonlik, ruhiy tazyiq, kamsitish, xızmat mavqeyini yoki boshqa shaxsning qaram holatini suiiste’mol qilish, shuningdek, ta’qib qilish kabilar kiritilgan. ⠀

Shu bilan birga, mehnat majburiyatlarini bajarish bilan bog‘liq qonuniy boshqaruv qarorlari va talablari o‘z-o‘zidan tazyiq yoki zo‘ravonlik deb hisoblanmaydi. ⠀

Tashkilotlar nafaqat sodir bo‘lgan holatlarga munosabat bildirishi, balki ularning oldini olishi ham shart. Buning uchun ichki hujjatlarni qabul qilish, murojaatlar bilan ishlashni tashkil etish, zarur hollarda vaqtinchalik himoya choralarini ko‘rish, ma’lumotlar xavfsizligini ta’minlash, xodimlarni o‘qitish va takrorlanuvchi holatlarni tahlil qilib borish talab etiladi. ⠀

Rahbarlar xavfsiz hamda hurmatga asoslangan ish muhitini yaratish va murojaatlar bilan ishlashni tashkil etish uchun javobgardirlar. Mas’ul xodimni tayinlash, vaqtinchalik himoya choralarini ko‘rish va tekshiruv ishtirokchilariga bosim o‘tkazilishiga yo‘l qo‘ymaslik ularning majburiyatlariga kiradi. ⠀

Shuningdek, ular tazyiq va zo‘ravonlik haqida kelib tushgan xabarlarni yashirmasliklari hamda e’tiborsiz qoldirmasliklari kerak. ⠀

Umumiy o‘quv kurslaridan lavozimidan qat’i nazar barcha xodimlar o‘tishlari shart. Rahbarlar va boshqa mansabdor shaxslar uchun alohida ta’lim, murojaatlarni bevosita qabul qiladigan va ko‘rib chiqadigan xodimlar uchun esa maxsus kurs ko‘zda tutilgan. ⠀

Umumiy kurslarda xodimlarga tazyiq va zo‘ravonlik, shahvoniy shilqimlik, ruhiy tazyiq, kamsitish, mansab mavqeyini suiiste’mol qilish hamda ta’qib qilish deb nimalar hisoblanishi tushuntiriladi. Shuningdek, ularga yordam so‘rab qayerga murojaat qilish kerakligi, qanday himoya choralari nazarda tutilgani hamda ariza beruvchilar, jabrlanuvchilar va guvohlarga bosim o‘tkazishga nega yo‘l qo‘yilmasligi o‘rgatiladi. ⠀

Rahbarlar uchun mo‘ljallangan dasturga ish muhiti uchun shaxsiy javobgarlik, zo‘ravonlik va tazyiqning oldini olish, xatarlarni baholash hamda murojaatlar bilan ishlash masalalari kiradi. Qoidabuzarliklar haqidagi xabarlarni yashirmaslik va tekshiruv ishtirokchilariga tazyiq o‘tkazmaslik majburiyatlari alohida ko‘rib chiqiladi. ⠀

Angalisheva R.

Oldingi maqola

Xavfsiz va hurmatga asoslangan ish muhitini ta'minlash bo‘yicha milliy dasturga start berildi
19 Okt 2026
Xavfsiz va hurmatga asoslangan ish muhitini ta'minlash bo‘yicha milliy dasturga start berildi
Muharrirdan
Anonim hikoyalar
Жиззахдаги мактаб директори қизларига тазйиқ ўтказиб, уларни мажбурлаб турмушга чиқарган, ўқиш, ишлашдан маҳрум қилган ва эркинликларини чеклаган.
10 Yanvar 2025
Жиззахдаги мактаб директори қизларига тазйиқ ўтказиб, уларни мажбурлаб турмушга чиқарган, ўқиш, ишлашдан маҳрум қилган ва эркинликларини чеклаган.

Немолчи.уз таҳририятига бир қиз мурожаат қилиб, у ва синглиси (қизлар вояга етган) онаси, Жиззах шаҳридаги 18-мактаб директори бўлмиш Шахноза Хасанова томонидан бир неча бор зўравонлик ва тазйиққа учрашганини маълум қилди. Қуйида опа-сингиллардан бирининг хабарини эълон қиламиз: «3 йилдан буён Тошкент шаҳрида ҳам ўқиб, ҳам ишлайман. 2024 йил 31 октябрь куни мени умуман норози бўлган йигитга […]

Унинг исми Зилола эди
03 Yanvar 2024
Унинг исми Зилола эди

У 2001 йилда Қашқадарё вилоятида туғилган, яхши турмуш ўртоқ, меҳрибон она бўлишни орзу қилган. Отасининг узоқ қариндоши Жаҳонгир ундан 8 ёш катта эди. У уни илк бор 2022 йил июль ойида, онаси ва синглиси билан сеп учун нарсалар олиш учун бозорга борганида кўрди. Бир ҳафтадан сўнг улар ФҲДЁ бўлимига ариза беришди, рўйхатга олиш бир ойдан […]

Тошкентда суд пичоқ билан аёлга ташланган эркакка 660 минг сўм жарима тайинлади
29 Iyun 2023
Тошкентда суд пичоқ билан аёлга ташланган эркакка 660 минг сўм жарима тайинлади

Ўша кунни Азиза (исми ўзгартирилди) аниқ-тиниқ эслаб қолди. 16 май куни болалар билан кўчага айланишга чиқишади. Телефони уйда зарядда қолади.⠀Кўчадан қайтгач, Азиза унинг атири ҳидини сезди. Бунгача собиқ эри унда квартира калитини қолганини инкор этган. Аёл ҳожатхонага кириб, ўша ерда бекиниб олди. Ўғли ҳам синглиси билан хонага кириб олади.⠀Эркак ҳожатхона эшигини тақиллатиб, очишни талаб қилади. […]

Жиззах вилоятида эркак 6-синф ўқувчисини зўрлади ва 2 йил озодликни чеклаш жазосини олди
15 Iyun 2023
Жиззах вилоятида эркак 6-синф ўқувчисини зўрлади ва 2 йил озодликни чеклаш жазосини олди

Маълум бўлишича, Жиззах вилоятида истиқомат қилувчи 21 ёшли эркак 2022 йил ёз ойларида маҳалладоши орқали уни дугонаси бўлган вояга етмаган 2010 й.т. йилда туғилган Т.К билан танишиб бир-бирларини ёқтириб қолишиб у вояга етганда бирганликда турмуш қуришлари ҳақида келишиб олади. Кузда эркак қиз яшайдиган шаҳарга боради, дугонаси иккисини айлантириб келади. Кеч бўлиб қолганлиги учун уларни шу […]

Nazima
05 May 2023
Nazima

Шахсий чегараларни бузиш болаликдан бошланади. Эсимда, ёшлигимда холаларим юзимни тортар. Бундан норозилик билдирсам онам менга “Ўзингни яхши тут”, дердилар. Ёки катталардан бирини ўпишимни айтишса, кўзимни юмиб чидардим. Буларнинг барчаси менга ёқмасди – бу катталар, уларнинг сўлаги, бегона ҳидлар …Ўсмирлигимда кўп ёлғиз қолишни истардим. Мусиқа тинглаб, кўзгу олдида рақсга тушардим ёки китоб ўқирдим. Лекин хонамнинг эшиги […]

Менинг исмим Ҳуснора, 32 ёшдаман.
28 Aprel 2023
Менинг исмим Ҳуснора, 32 ёшдаман.

Тошкентдан узоқда жойлашган кичик бир шаҳарчада ўсганман. Оилабоши қаттиққўл ота бўлган оилада ўсганман. Сингилларим ундан жуда қўрқишар ва мен дадамга хотиржамлик билан эътироз билдиришимга доим ҳайрон бўлишарди. Биз ҳар куни уй ва боғда ишлардик: ёғоч полларни қўлда ювардик, бармоқларимиз доимо қавариб кетарди. Эрталаб мактаб олдидан мол боқиш учун кетардик, дарсдан кейин қафас ва катакларни тозалардик. […]

Tegishli barcha maqolalar
top